Na świecie hoduje się coraz więcej ryb i skorupiaków, a Unia Europejska zostaje w tyle i musi je sprowadzać z zewnątrz. Broszura CORDIS Synergy Info Pack pokazuje 26 projektów finansowanych z programów „Horyzont Europa”, EMFAF i LIFE, które mają to zmienić bez szkody dla klimatu: od zdrowszych ryb i pasz z grzybów oraz owadów, przez wodorosty na otwartym morzu, po akwakulturę bez odpadów — a na końcu możesz sprawdzić, jak bardzo „morski” jest twój talerz.
W ciągu ostatniej dekady globalna produkcja w sektorze akwakultury, czyli hodowli ryb, skorupiaków i alg, wzrosła o 54%. W Unii Europejskiej trend jest jednak odwrotny: produkcja spadła, a państwa członkowskie są zmuszone importować ryby i skorupiaki.
Europa potrzebuje więc sposobów na zwiększenie produkcji. Jest przy tym ważne zastrzeżenie: wzrost nie może się odbywać kosztem ambitnych celów klimatycznych, które Unia sobie wyznaczyła.
Nad tym zadaniem pracuje jednocześnie kilka unijnych programów finansowania. To „Horyzont Europa”, Europejski Fundusz Morski, Rybacki i Akwakultury (EMFAF) oraz programy LIFE. Wspierają one projekty badawcze i innowacyjne, których efektem mają być technologie, szkolenia, regulacje oraz usprawnienia w łańcuchu wartości.
Wspólny cel to sektor akwakultury zrównoważony, skalowalny i odporny. Broszura CORDIS Synergy Info Pack zbiera 26 takich projektów i pokazuje, jak różne źródła finansowania uzupełniają się nawzajem, zamiast działać osobno.
Pierwsza część broszury dotyczy samej produkcji ryb. Jednym z kluczowych problemów hodowli są choroby, dlatego badacze szukają sposobów zapobiegania im bez sięgania po antybiotyki. Opracowywane alternatywy opierają się na substancjach pochodzenia biologicznego. Mają one pomóc w zdrowszej i bardziej odpornej produkcji trzech ważnych gatunków: karpia, pstrąga i łososia.
Zrównoważona hodowla to także pytanie o to, czym karmić ryby. Kilka projektów rozwija pasze na bazie grzybów i owadów. Ten rozdział opisuje również rozwiązania cyfrowe, które mają pomóc w zwiększeniu produkcji ekologicznej w europejskim sektorze akwakultury.
Drugim obszarem, który korzysta z unijnych badań, jest produkcja alg. Dzięki wsparciu UE powstaje pływająca hodowla wodorostów o powierzchni 40 000 m². Jej moc produkcyjna ma sięgać 300 ton suchej biomasy rocznie.
Badacze szukają też kolejnych miejsc i metod uprawy. Jednym z pomysłów są farmy alg zintegrowane z morskimi farmami wiatrowymi. Inni sprawdzają regeneracyjną hodowlę oceaniczną jako model uprawy wodorostów na dużą skalę.
Ważna jest również organizacja całej branży. Dwa projekty tworzą platformy, na których zainteresowane strony mogą koordynować działania i dzielić się zasobami w łańcuchu produkcji glonów.
Kolejny rozdział broszury dotyczy gospodarki o obiegu zamkniętym. Badania finansowane przez UE mają przekształcić akwakulturę w branżę, która nie produkuje odpadów, a to stawia ją w centrum Zielonego Ładu. Projekty opisane w tej części skupiają się na trzech kierunkach:
Nawet najlepsze technologie nie wystarczą, jeśli zabraknie ludzi i współpracy. Według autorów broszury prawdziwa odporność sektora wymaga także umiejętności, koordynacji i adaptacji do zmiany klimatu.
Część projektów wykorzystuje duże zbiory danych i sztuczną inteligencję, aby pomóc europejskim regionom bogatym w akwakulturę dostosować się do zmieniającego się klimatu. Inne rozwijają unijne narzędzia, które ułatwiają koordynację działań w łańcuchu wartości, zarówno w obrębie samego sektora, jak i z branżami powiązanymi. Jeden z projektów stawia na edukację: za pomocą gier edukacyjnych i platform internetowych szkoli kolejne pokolenie specjalistów od akwakultury.
Broszury z serii Synergy Info Pack pokazują, jak różne programy UE działają razem na rzecz tych samych celów. Projektami „Horyzontu Europa” zarządza Dyrekcja Generalna ds. Badań Naukowych i Innowacji (DG RTD), a pozostałymi CINEA, Europejska Agencja Wykonawcza ds. Klimatu, Infrastruktury i Środowiska, działająca pod hasłem „Finansowanie zielonej przyszłości dla Europy”.
26 projektów opisanych w broszurze pokazuje, jak szeroko Unia podchodzi do akwakultury: od zdrowia ryb i pasz, przez wodorosty na morzu, po recykling odpadów, dane i szkolenia. Wzajemnie uzupełniające się działania programów „Horyzont Europa”, EMFAF i LIFE przyspieszają budowę konkurencyjnego, neutralnego klimatycznie i odpornego sektora akwakultury, a zarazem wspierają społeczne, gospodarcze i środowiskowe cele Europy.
5 pytań · minuta
poleca:
