Susza, upał i coraz mniej wody to nie tylko problemy naszych czasów. Z podobnymi wyzwaniami mierzyli się pasterze z Lewantu ponad 10 000 lat temu. Europejski projekt ICARHUS sprawdził, jak zarządzali stadami, sięgając po metodę, która odczytuje białka zachowane w starożytnych szczątkach zwierząt. Okazuje się, że wiek i płeć kóz sprzed tysięcy lat potrafią sporo powiedzieć o dawnym klimacie — a na końcu możesz sprawdzić, czy masz w sobie pasterza z epoki kamienia.
Bieganie, skakanie czy taniec wymagają, by mięśnie szkieletowe i układ nerwowy rozwijały się razem i tworzyły działające obwody. Gdy to połączenie zawodzi, pojawiają się choroby nerwowo-mięśniowe, które dotykają około 1 na 500 Europejczyków. Zespół projektu GPSorganoids z niemieckiego Ośrodka Medycyny Molekularnej im. Maxa Delbrücka wyhodował samoorganizujące się ludzkie organoidy, które odtwarzają ten układ w laboratorium – a na końcu możesz sprawdzić, jakim odkrywcą byłbyś w takim zespole.
Na świecie mówi się dziś około 7500 językami, ale to tylko resztka dawnego bogactwa. Międzynarodowy zespół badaczy prześledził 12 000 lat językowej historii ludzkości i doszedł do wniosku, który zaskoczył samych autorów: najwięcej języków istniało nie w zamierzchłej prehistorii, lecz zaledwie 1000–3000 lat temu. Potem przyszło gwałtowne przerzedzenie, które zaczęło się długo przed epoką kolonialną – a na końcu możesz sprawdzić, jakim jesteś poliglotą.
Terapia CAR-T uczy własne komórki odpornościowe pacjenta rozpoznawać nowotwór, ale każdą dawkę trzeba dziś wyprodukować osobno: pobrać limfocyty T, zmodyfikować je wirusami i hodować kilka tygodni w wyspecjalizowanym ośrodku, za sumę sięgającą 300 000 euro. Projekt NANO-ENGINE odwrócił pytanie i zamiast wozić komórki do fabryki, spróbował wysłać fabrykę do komórek — a to sposób myślenia, który da się sprawdzić na sobie: test na końcu pyta, czy szukasz etapu do usunięcia, czy do przyspieszenia.
Blisko jedną trzecią życia spędzamy śpiąc albo próbując zasnąć, a mimo to sen pozostaje jedną z najsłabiej rozumianych rzeczy, jakie robimy codziennie. Włoski zespół badawczy przeanalizował ponad trzy i pół tysiąca opisów snów i sprawdził, dlaczego jedne są wyraziste i emocjonalne, a inne rozmyte i pozbawione sensu. Przy okazji pokazał, że nocne historie mówią o śniącym więcej, niż się wydaje — a na końcu możesz sprawdzić, jakim jesteś śniącym.
poleca:
